Różeniec górski - właściwości

Różeniec górski (rhodiola rosea), to jeden z popularniejszych adaptogenów cenionych z uwagi na właściwości prozdrowotne oraz wsparcie kształtowania sylwetki.

Jako reduktor stresu był z powodzeniem wykorzystywany w Europie, a także tradycyjnej medycynie chińskiej. Aktualnie znamy o wiele więcej dobroczynnych właściwości, z których możemy korzystać w ramach suplementacji.

Różeniec górski

Różeniec górski jest rośliną wieloletnią występującą głównie w chłodnych regionach, takich jak Syberia czy Arktyka. Z uwagi na występowanie nazywa się go także korzeniem arktycznym.

Ta porastająca klify roślina zyskała ogromną popularność w Europie, gdzie była wykorzystywana jako środek poprawiający samopoczucie, dodający energii i podnoszący wytrzymałość. Niektóre źródła wspominają nawet, że w tym celu stosowali ją Wikingowie.

Działanie ekstraktów rośliny było na tyle efektywne i pożądane, że na stałe została wprowadzona i od tysiącleci wykorzystywana w tradycyjnej medycynie chińskiej. Początkowo chodziło o efekt uspokajający i zmniejszający stres.

Za wiele właściwości korzenia arktycznego odpowiadają między innymi stosunkowo duże ilości flawonoidów, fenoli i alkaloidów. Głównymi, aktywnymi składnikami różeńca są:

  • tyrozol wraz z salidrozydami,
  • viridozydy,
  • rozawiny,
  • procyanidyny.

Różeniec górski – popularne właściwości

Różeniec górski zaliczamy do grupy adaptogenów, czyli roślin, które cechują się właściwościami podnoszącymi odporność na stres oraz zmniejszającymi jego poziom. Stres jest jednym z czynników zwiększających rozwój groźnych jednostek chorobowych.

Ponadto wysoka ekspozycja jest też związana z wydzielaniem większych ilości hormonu katabolicznego, kortyzolu. Nadmierny stres ogranicza możliwości kształtowania sylwetki, pogarsza samopoczucie i negatywnie wpływa na funkcje umysłowe.

Badania potwierdzają, że różeniec górski, dzięki zawartości między innymi rozawin (rozyna, rozawina), obniża poziom stresu. Poza tym podawanie 400mg ekstraktu na dzień, przez cztery tygodnie, skutkowało zmniejszeniem jego skutków, takich jak zmęczenie i spadek motywacji. Różeniec pomaga również przy stresie przewlekłym i stanach depresyjnych.

W innym badaniu, podzielono osoby z łagodną i umiarkowaną depresją na trzy grupy: przyjmującą 340mg korzenia arktycznego, otrzymujących 680mg ekstraktu oraz dostających placebo. W ostatniej grupie niewiele się zmieniło, natomiast u osób suplementujących różeniec górski, po sześciu tygodniach, odnotowano wyraźną poprawę stanu zdrowia i samopoczucia. Wszystko to za sprawą działania salidrozydów i rozawin.

Roślinie przypisuje się właściwości optymalizujące neurotransmitery w mózgu, wpływając tym samym na ogólny stan organizmu oraz złagodzenie stanów depresyjnych wraz z objawami towarzyszącymi.

Składniki korzenia arktycznego oddziałują na serotoninę, nazywaną hormonem szczęścia, oraz dopaminę. W zasadzie chodzi o wstrzymanie rozkładu wspomnianych neuroprzekaźników wchodzących w poczet monoamin.

Co ciekawe, dotyczy to również noradrenaliny. Różeniec górski charakteryzuje się właściwościami inhibicyjnymi względem monoaminooksydazy i zwiększa ekspresję powiązanych receptorów. Warto wspomnieć, że istnieje nawet badanie ukazujące potencjał rozawin oraz salidrozydów, jeśli chodzi o podnoszenie poziomu serotoniny bez względu na fakt uzależnienia od nikotyny, która bez wątpienia, w normalnych warunkach, ma z nią związek.

Nie można też pominąć wpływu rośliny na mózg i funkcje umysłowe. Zacznijmy od tego, że obecne w nim salidrozydy wykazują właściwości neuroprotekcyjne, antyoksydacyjne i obniżające poziom kortykosteroidów, takich jak kortyzol. Badania potwierdzają, że suplementacja korzeniem arktycznym ochrania układ nerwowy oraz mózg, jednocześnie wspierając ich funkcjonowanie. Dokładniej rzecz ujmując:

  • ochrania neurony przez skutkami hipoglikemii,
  • zabezpiecza przed nadmiernym wzrostem oraz działaniem wolnych rodników,
  • redukuje stres oksydacyjny,
  • działa przeciwzapalnie,
  • podnosi tolerancję i odporność na działanie stresu,
  • chroni przed szkodliwym nadmiernym działaniem glutaminianu,
  • wspiera procesy regeneracyjne układu nerwowego.

różeniec górski a mózgFaktem jest, że różeniec górski przyjmowany w odpowiednich dawkach jest w stanie zredukować zmęczenie psychiczne, zapewnić wzrost energii i witalności, a także podnieść wydajność pracy fizycznej oraz umysłowej. Mało tego, odnotowano poprawę koncentracji, zdolności zapamiętywania, uczenia się i percepcji.

Różeniec górski pomocny w sporcie

Wiele z wymienionych przeze mnie właściwości jest przydatnych również w kontekście polepszania wyników sportowych. Dbałość o zdrowie i stan organizmu zawsze powinna być fundamentem kształtowania sylwetki i poprawy możliwości wysiłkowych. Idealnym przykładem będzie wpływ ekstraktu korzenia arktycznego na wrażliwość komórek na działanie insuliny.

Badania potwierdzają, że składniki zawarte w różeńcu górskim nasilały pobieranie glukozy przez mięśnie szkieletowe i poprawiały wrażliwość komórek na działanie insuliny. Suplement można z powodzeniem wykorzystać przy insulinooporności oraz cukrzycy dla poprawy gospodarki insulinowej i cukrowej.

Co istotne, insulinooporności towarzyszy wyłączenie glukagonu, przez co magazynowane są większe ilości tkanki tłuszczowej, a samo spalanie tłuszczu odłożonego staje się mocno utrudnione (nawet przy mniejszym poborze pokarmu i zwiększonej aktywności fizycznej). Zatem suplementacja ekstraktem tej rośliny wpłynie korzystnie na zdrowie i pracę nad sylwetką.

Co więcej, dobrze sprawdza się, jeśli myślimy o poprawieniu wytrzymałości i wydolności. Zgodnie z badaniami, u osób przyjmujących różeniec górski odnotowano mniejsze zmęczenie, poprawę wydolności sercowo – naczyniowej i zwiększenie VO2max.